خیار غبن چیست؟

اگر هر یک از طرفین معامله مورد غبن فاحش (فریب خوردن) باشد اختیار فسخ معامله را خواهد داشت. البته این خیار تابع شرایط دیگری نیز می باشد.

انواع خیارات : خیار رویت و تخلف وصف چیست؟

اگر فروشنده یا خریدار به هر دلیلی مورد مال را ندیده و به وصف آنرا معامله نمایند در صورت رویت و عدم تایید، این حق را دارند که معامله را فسخ نمایند. البته لازم به ذکر است حتما می بایست خیار رویت و تخلف وصف در عقد لحاظ شده باشد.

انواع خیارات : خیار تاخیر ثمن چیست؟

این اختیار فسخ غالبا برای بایع (فروشنده) لحاظ می شود که در صورت عدم وصول ثمن (مبلغ بیع) می تواند از آن استفاده نماید.

انواع خیارات : خیار شرط چیست؟

اگر در عقد بیع مدت زمانی برای حق فسخ برای هر یک از طرفین یا هر دو تعیین شود، در حوزه اختیار شرط است.

انواع خیارات : خیار حیوان چیست؟

اگر مال مورد معامله حیوان باشد خریدار تا 3 روز پس از عقد مبیع، اختیار فسخ معامله دارد.

انواع خیارات : خیار مجلس چیست؟

در این اختیار، هر یک از طرفین عقد تا زمانی که طرفین و شهود آنها متفرق نشده باشند حق فسخ را دارند. این اختیار در جامعه امروزی به ندرت دیده می شود.

انواع خیارات در قانون مدنی

ده نوع اختیار قانونی آورده شده است که عبارتند از:

 

خیار مجلس

خیار حیوان

خیار شرط

خیار تاخیر ثمن

خیار رویت و تخلف وصف

خیار غبن

خیار عیب

خیار تدلیس

خیار تبعض صفقه

خیار تخلف شرط

دعوای اثبات یا رد نسب

یکی دیگر از دعاوی که در رابطه با ارث مطرح می‏شود دعوای اثبات یا رد نسب است، بسیار دیده شده است که پس از فوت اشخاص متنفذ و متمول، افرادی با ادعای اینکه فرزند این اشخاص می‏باشند سعی در احقاق سهم الارث دارند، رد یا اثبات نسب این افراد تعیین کننده تکلیف ادعای ایشان در این خصوص است.

دعاوی مذکور از جمله دعاوی است که در رابطه با ارث و ماترک متوفی مطرح می‏شود.

دعوای رد یا قبول وصیت

قبل از تقسیم ماترک میان وراث باید کلیه دیون متوفی پرداخت شود و پس از آن، وصیت‏های متوفی اجرا گردد، پس از طی این مراحل است که وراث می‏توانند با ارائه گواهی انحصار وراثت سهم الارث خود را تصاحب کنند، حال اگر موصی له (شخص یا اشخاصی که نفع آنها وصیت شده است) از قبول یا رد ترکه خودداری کنند، ورثه می‏توانند با طرح دعوای الزام به قبول یا رد ترکه ایشان را مجبور به تعیین تکلیف در خصوص ترکه بنمایند.

دعوای نفقه و مهریه زوجه متوفی

گرچه نفقه و مهریه از دیون ممتازه محسوب می‏شوند، و در صورت فوت و ورشکستگی فرد قبل از پردخت هرنوع دینی باید پرداخت شوند، با این وجود امکان اختلاف ورثه بر سر نوع، میزان ویا چگونگی پرداخت این دیون نیز یکی از دعاوی است در هنگام تقسیم ارث متوفی طرح می‏شود.

دعاوی مربوط به اعتبار وصیت متوفی

یکی دیگر از دعاوی مربوط به ارث دعاوی است که در خصوص وصیت متوفی مطرح می‏شود، به عبارت دیگر در بسیاری از موارد ورثه متوفی با ارائه مدارکی اعم از عدم صحت قوای عقلیه متوفی و یا مدارک مربوط به جعل سند وصیت، دعوای ابطال وصیت نامه را مطرح می‏کنند.و از طرف دیگر ممکن است تعدادی از ورثه سعی در اثبات وصایای شفاهی متوفی را داشته باشند.

دعاوی مربوط به گواهی انحصار وراثت

گواهی انحصار وراثت به معنای مشخص کردن افرادی است که در ترکه با یکدیگر سهیم هستند، صدور این گواهی احتیاج به وجود مدارکی دارد که از جمله آن مدارک شخصی و هویتی افراد ورثه و افراد ذینفع در ورثه است، یکی از دعاوی که در رابطه با ارث مطرح می‏شود، هنگامی است که یکی از ورثه به هر دلیل مداراک هویتی خود را در اختیار متقاضی صدور گواهی انحصار ورثه قرار نمی‏دهد.از دیگر دعاوی حقوقی که در خصوص صدور گواهی انحصار وراثت مطرح می‏شود، دعوای اثبات زوجیت است که سوی زوج یا زوجه دائم متوفی مطرح خواهد شد.

توقیف دادرسی گاهی دلایلی متفاوتی دارد و با اسامی متفاوتی شناخته شده است از جمله :

قرار اناطه : منطبق برماده 19 قانون آیین دادرسی، در مواقعی رسیدگی به دعوا منوط به اثبات ادعایی است که رسیدگی به آن در صلاحیت دادگاه دیگری است. بنابراین دادگاه دستور توقیف رسیدگی می دهد و ادامه دادرسی منوط به دریافت نتیجه از دادگاه صالح می‎شودکه به قرار اناطه، مشهور است. دراین فرض خواهان مکلف ظرف یکماه دادخواست خود دردادگاه صالح تنظیم نموده و رسید آن را تسلیم کند، در غیراینصورت قرار رد دعوا صادر می شود.

اعتراض ثالث : زمانیکه دادگاه تشخیص دهد اعتراض ثالث مرتبط با موضوع دعواست نتیجه آن بر صدور رای تاثیر دارد، می تواند رسیدگی را تا حصول نتیجه اعتراض، متوقف کند.

توقیف مبتنی بر خواسته دعوا

گاهی دستور توقیف برای حفظ موضوع دعوا، جلوگیری از تلف شدن موضوع دعوا یا تامین خساراتی است که در آینده برآورد می شود.

اگر خواسته دعوا عین معین و غیرمنقول باشد، دادگاه نمی تواند دستور توقیف را بر مال دیگری صادر کند . اگر عین معین نبوده یا عین معین باشد اما امکان توقیف وجود نداشته باشد، دادگاه می تواند معادل قیمت خواسته از اموال خوانده توقیف کند.

توقیف دادرسی مبتنی بر اصحاب دعوا

منطبق بر ماده 105 قانون آیین دادرسی مدنی، فوت و حجر هریک از طرفین دعوا و نمایندگان قانونی آنها موجبات توقیف را فراهم می کند. نمایندگی طرفین ناظر به ولایت، قیمومت، وصایت صغیر و مجنون و غیررشید و نمایندگی اداره تصفیه است و مشمول وکالت نمی شود. توجه به این نکته ضروری است که زندانی شدن هریک از طرفین، سفر یا ماموریت آنها از دلایل قانونی توقیف محسوب نمی شود اما دادگاه مهلت کافی برای حضور به آنان می دهد.

بدیهی است قرار توقیف دادرسی در فرض فوت زمانی معنا پیدا می کند که ادامه دادرسی ممکن و دعوا قابل انتقال باشد وگرنه در مواقعی که امکان انتقال وجود ندارد، دادرسی توقیف نشده بلکه زایل می‎شود. از سویی دیگر فوت و حجر طرفین زمانی موجابت توقیف را فراهم می کند که دادرسی در جریان باشد و در صورتیکه دادگاه در مرحله صدور رای باشد، توقیف معنا ندارد. 

معنای توقیف چیست ؟

توقیف به معنای از حرکت بازداشتن است و درمواقعی و به دلایل متفاوت، دادگاه قرار توقیف صادر می کند . این قرار در برای دادخواست و دادرسی صادر می‎شود.

منطبق بر ماده 53 قانون آیین دادرسی مدنی، توقیف دادخواست عموما به واسطه مشکلات شکلی صورت می پذیرد و امکان برطرف کردن آن با اخطار رفع نقض از سوی دادگاه، وجود دارد.

در فصل پنجم همان قانون، توقیف دادرسی مطرح شده است که به دلایل متفاوت از جمله اصحاب دعوا یا نمایندگان آنان یا خواسته دعوا اعم از منقول یا غیر منقول، مطرح می‎شود.

فوت یا جنون طرفین در عقود جایز و لازم

فوت، حجر یا جنون طرفین در عقود جایز و لازم آثار متفاوتی دارد. به این معنا که فوت، حجر یا جنون هریک از طرفین تاثیری در عقود لازم ندارد و قرارداد به قوت خود باقی است. برای مثال با فوت موجر یا مستاجر، قرارداد اجاره منحل نمی شود و تا پایان مدت اجاره معتبر است مگر اینکه طرفین توافق به فسخ نمایند. این درحالیست که اتفاق وقایع ذکر شده، عقود جایز مانند وکالت، را منحل می کنند .

عقود جایز، به چه نوع عقدی گفته می‌شود؟

به عقد یا قراردادی گفته می شود که طرفین هر زمان که بخواهند و بدون تشریفات، می توانند قرارداد را فسخ کنند. فسخ قرارداد می تواند بدون دلیل نیز صورت پذیرد. از عقود جایز می توان به عقد وکالت اشاره کرد که طرفین می توانند عقد را یکطرفه فسخ و موجب انحلال قرارداد وکالت شوند.

شرایط فسخ عقد لازم چیست؟

- حق فسخ که از سمت قانون مفروض است.

 

- حق فسخ که طرفین حین انعقاد قرارداد پیش بینی کرده اند. 

 

- لازم به یادآوری است که در موارد فوق نیز، فسخ با تشریفات خاصی صورت می پذیرد . از عقود لازم می توان به عقد بیع و اجاره و عقد نکاح اشاره کرد.

عقود لازم، به چه نوع عقدی گفته می‌شود؟

به عقد یا قراردادی که طرفین حق برهم زدن معامله، بدون شرایط لازم را نداشته باشند، عقد لازم گویند. علت اصلی آن، حفظ حقوق طرفین قرارداد بوده و باید اضافه کرد، قانونگذار شرایطی را برای فسخ در نظر گرفته است.