حق تربیت کودکان

بر اساس ماده 1178 قانون مدنی، والدین باید در حد توانایی خود کودکان را تربیت کنند.

حق نفقه کودکان

بر اساس ماده 1199 قانون مدنی، نفقه کودکان بر عهده پدر خانواده است. بعد از فوت پدر یا عدم توانایی پدر در پرداخت نفقه کودک، جد پدری مسئول پرداخت نفقه طفل است. بعد از فوت پدر و جد پدری، مادر باید نفقه کودک را پرداخت کند. براساس ماده 1204 قانون مدنی، نفقه شامل لباس، غذا، مسکن، اسباب و وسایل زندگی، هزینه بهداشت، درمان و آموزش است. در پرداخت نفقه فرزندان مشروع و نامشروع  تفاوتی وجود ندارد و حکم نفقه در مورد فرزند نامشروع و زنا زاده مانند فرزند مشروع از ازدواج صحیح است.

تجدیدنظرخواهی و فرجام خواهی دعاوی مالی

براساس ماده ۳۳۱ قانون آیین دادرسی مدنی، دعاوی مالی با میزان خواسته بیشتر از سه میلیون ریال، قابل تجدیدنظرخواهی هستند. همچنین بر اساس بند ج  ماده مذکور، در صورتی که حکم در خصوص اصل دعوا قابل تجدیدنظر خواهی باشد، احکام راجع به متفرعات دعوای اصلی نیز قابل تجدیدنظر است.

حقوق مالی در امور مربوط به مالک و مستاجر

حقوق مالی در امور مربوط به مالک و مستاجر به شرح ذیل است:

-مطالبه حق کسب و پیشه و تجارت

-مطالبه سرقفلی

-مطالبه اجاره بها

-افزایش و تعدیل اجاره ‌بها

-مطالبه مابه التفاوت اجاره بها

 

حقوق مالی در امور حسبی

حقوق مالی در امور حسبی به شرح ذیل است:

-مطالبه سهم الارث

-دعوای تقسیم ترکه

-دعوای الزام به فروش ترکه متوفی

حقوق مالی در امور خانواده

حقوق مالی در امور خانواده به شرح ذیل است:

-مطالبه مهریه

-مطالبه نفقه

-دعوای استرداد جهیزیه

-تعدیل مهریه و نفقه

 

حق ارتفاق در حقوق مالی

بر طبق ماده 29 قانون مدنی، حق ارتفاق، حق عینی اصلی است که براساس این حق، شخص حقی در ملک دیگری برای عبور از آن ملک پیدا می کند. مثال، دو ملک مجاور، مالک یکی از ملک ها، حق عبور از ملک دیگری را دارد. نکته مهم در مورد حق ارتفاق این است، که این حق عینی اصلی است که در مال غیرمنقول ایجاد می شود.

حق انتفاع در حقوق مالی

براساس ماده 29 قانون مدنی،حق انتفاع، یکی از حقوق مالی است که اشخاص نسبت به اموال و دارایی خود دارند. حق انتفاع، نوعی حق عینی اصلی است که براساس این حق، شخص فقط می تواند از منفعت مال استفاده کند و در واقع مالک مال و منفعت مال نیست.

مسئولیت پرداخت دیون متوفی

مسئولیت پرداخت دیون متوفی بر عهده ورثه است. ورثه باید تمام دیون متوفی را به نسبت سهم‌الارث خود پرداخت کنند. اگر یکی از ورثه از پرداخت دیون متوفی خودداری کند، سایر ورثه می‌توانند از او مطالبه کنند. اگر متوفی دارای وصیت‌نامه باشد، باید دیون متوفی برطبق وصیت‌نامه به طلبکاران پرداخت شود. در صورتیکه متوفی دارای اموال قابل تقسیم است، باید دیون متوفی قبل از تقسیم اموال پرداخت شود. اگر متوفی دارای اموال غیرقابل تقسیم باشد، باید دیون متوفی به نسبت ارزش اموال غیرقابل تقسیم بین طلبکاران تقسیم شود. در صورتیکه برای پرداخت دیون متوفی، اموال شخص متوفی کافی نباشد، ورثه می‌توانند برای تأمین دیون متوفی از اموال خود استفاده کنند. اگر ورثه از پرداخت دیون متوفی خودداری کنند، طلبکاران متوفی می‌توانند از دادگاه برای تأمین خواسته خود اقدام کنند. 

نحوه پرداخت دیون متوفی

دیون متوفی باید قبل از تقسیم ارث از ماترک متوفی پرداخت شود. اگر اموال متوفی برای پرداخت دیون کافی نباشد، ورثه باید به نسبت سهم‌الارث خود، دیون را پرداخت کنند. ورثه می‌توانند دیون متوفی را به صورت نقدی یا غیرنقدی پرداخت کنند. اگر دیون متوفی به صورت نقدی باشد، ورثه باید آن را به طلبکاران متوفی بپردازند. در صورتیکه دیون متوفی غیر نقدی باشد، وارثین باید آن را به صورت عین یا مثل یا قیمت به طلبکاران متوفی پرداخت کنند.

دیون متوفی

دیون متوفی، تعهداتی هستند که متوفی در زمان حیات خود داشته است. این تعهدات می‌توانند مالی یا غیرمالی باشند. دیون متوفی باید قبل از تقسیم ارث پرداخت شود. اگر اموال متوفی برای پرداخت دیون کافی نباشد، ورثه باید به نسبت سهم‌الارث خود، دیون را پرداخت کنند.دیون متوفی شامل دیون واجب الادا و دیون غیر واجب الادا است. دیون واجب الادا، دیون هستند که پرداخت آن‌ها بر اساس قانون یا شرع ضروری است. این دیون شامل مهریه، نفقه، واجبات مالی مانند زکات و خمس، و دیون ناشی از جرم یا جنایت می‌شوند. دیون غیرواجب الادا، دیونی هستند که پرداخت آنها‌ برطبق قانون یا شرع ضروری ندارد، مانند دیون معاملات، دیون تعهدات قراردادی، و دیون ضمانت می‌شوند. 

آثار موانع ارث

• قطع رابطه توارث: رابطه توارث بین وارث و متوفی با موانع ارث قطع می شود.

• عدم تعلق ارث: وارثینی که موانع ارث را دارند، از شخص متوفی ارث نمی برند.

موانع ارث سببی

موانع ارث سببی مانع از ارث بردن خویشاوندان سببی متوفی می‌شود. موانع ارث سببی به شرح ذیل است:

• طلاق: زن مطلقه از شوهر مطلقه خود ارث نمی‌برد.
• فسخ نکاح: در فسخ نکاح، زن از مرد ارث نمی برد.
• ظهار: مردی که همیر خود را ظهار کند، ارث به وی تعلق نمی گیرد.
• لعان: مردی که همسر خود را لعن کند، از وی ارث نمی‌برد. 

موانع ارث نسبی

موانع ارث نسبی مانع از ارث بردن خویشاوندان نسبی متوفی می‌شود. موانع ارث نسبی به شرح ذیل است:

• کفر: کافر از مسلم ارث نمی‌برد، اگر چه از لحاظ درجه و طبقه مقدم بر وارث مسلمان باشد.
• قتل: وارثی که مورث خود را عمدا به قتل برساند از وی ارث نمی برد، اعم از این که قتل بالمباشره باشد یا بالتسبیب و منفردا باشد یا به شرکت دیگری.
• زنازادگی: کسی که از زنا متولد شده باشد از ارث پدر و مادر و اجداد و برادران و خواهران مادری خود ممنوع می‌شود.
• رق: برده از آزاد ارث نمی‌برد.

شرایط تحقق ارث

شرایط تحقق ارث برطبق قانون مدنی به شرح ذیل است:

• فوت متوفی: فوت متوفی شرط لازم برای تحقق ارث است. ارث زمانی به وجود می‌آید که متوفی فوت کند. فوت متوفی باید از نظر پزشکی محرز شود.
• وجود ترکه: ترکه به معنای اموال و دارایی‌های متوفی است. ارث زمانی به وجود می‌آید که متوفی اموال و دارایی داشته باشد. ترکه متوفی می‌تواند شامل اموال منقول، غیرمنقول، حقوق و تعهدات باشد.
• وجود ورثه: ورثه به افرادی گفته می‌شود که از متوفی ارث می‌برند. ارث زمانی به وجود می‌آید که متوفی وارث داشته باشد. ورثه متوفی می‌توانند نسبی، سببی یا قانونی باشند. اگر متوفی هیچ وارثی نداشته باشد، ارث به دولت می‌رسد.

ارث قانونی چگونه تعیین می‌شود؟

ارث قانونی بر اساس قانون تعیین می‌شود و در صورت عدم وجود وراث شرعی، ورثه قانونی ارث می‌برند. ورثه قانونی به سه دسته تقسیم می‌شوند:

• ابوین: ابوین یعنی پدر و مادر. اگر هر دو زنده باشند، هر کدام یک‌سوم می‌برند و اگر یکی زنده باشد، تمام ارث به او می‌رسد.
• کفالت: کفالت یعنی سرپرستی. اگر کسی فرزند خوانده داشته باشد، فرزند خوانده به عنوان وارث قانونی محسوب می‌شود و در صورت فوت سرپرست، یک‌سوم ارث را می‌برد.
• دولت: اگر هیچ وارث دیگری وجود نداشته باشد، تمام ارث به دولت می‌رسد.

ارث شرعی

ارث شرعی بر اساس سهم‌الارث تعیین می‌شود و نمی‌توان آن را تغییر داد. سهم‌الارث هر یک از وراث در قرآن کریم و احادیث مشخص شده است. ورثه شرعی به شرح ذیل است:

• وارثان نسبی: ورثه نسبی کسانی هستند که با متوفی از یک نسب هستند. این گروه شامل پدر، مادر، فرزندان، نوه‌ها، پدربزرگ و مادربزرگ، عمو، عمه، خاله و دایی می‌شوند.
• وارثان سببی: ورثه سببی کسانی هستند که با متوفی از طریق ازدواج به هم مرتبط می‌شوند. این گروه شامل زوج، زوجه، پدر و مادر زوج یا زوجه، فرزندان زوج یا زوجه، و اجداد و برادران و خواهران زوج یا زوجه می‌شوند.
• وارثان عصبه: ورثه عصبه کسانی هستند که با متوفی از یک نسل هستند و هیچ وارث نسبی دیگری ندارند. این گروه شامل برادران، خواهران، عمو، عمه، خاله و دایی می‌شوند. 

ارث چه انواعی دارد؟

برطبق قانون مدنی که برمبنای فقه شیعه است، ارث شامل ارث شرعی و قانونی است. ارث شرعی بر اساس سهم‌الارث تعیین می‌شود و نمی‌توان آن را تغییر داد. اما قانونگذار ارث قانونی را مشخص کرده و در صورت عدم وجود وراث شرعی، ورثه قانونی ارث می‌برند. 

معنی ارث چیست؟

ارث به معنای انتقال مالکیت اموال متوفی به ورثه پس از فوت شخص است. ارث یکی از مهم‌ترین مباحث حقوقی است که در زندگی همه افراد وجود دارد. ارث می‌تواند شامل اموال منقول، غیرمنقول، حقوق و تعهدات باشد.

ارث؛ موانع ارث، دیون متوفی

ارث یکی از مهم‌ترین مباحث حقوقی است که برطبق قانون ارث، وارثین شخص متوفی از ماترک متوفی ارث می‌برند. طبقات ارث و اشخاصی که به جهت توارث از شخص متوفی ارث می‌برند، در قانون مدنی مشخص شده است. قانونگذار در قانون مدنی با پیروی از فقه شیعه، طبقات ارث، شرایط تحقق ارث و موانع ارث را بیان کرده است. با توجه به پیچیدگی پرونده‌های ارث و میراث بهتر است، پرونده‌های ارث و میراث توسط وکیل متخصص ارث در دادگاه پیگیری شود تا وارثین به حق قانونی خود برسند.

تنظیم قرارداد اجاره با رعایت اصول حقوقی و قانونی

تنظیم قرارداد اجاره با رعایت اصول حقوقی و قانونی، می‌تواند به کاهش اختلافات بین موجر و مستاجر کمک کند. در هنگام تنظیم قرارداد اجاره، باید تمام شرایط و تعهدات موجر و مستاجر به صورت دقیق ذکر شود. با تنظیم قرارداد اجاره با رعایت اصول حقوقی و قانونی، می‌توان از بروز بسیاری از مشکلات و اختلافات بین موجر و مستاجر جلوگیری کرد. به عنوان مثال، اگر در قرارداد اجاره، میزان اجاره‌بها به صورت دقیق ذکر شده باشد، موجر نمی‌تواند به‌طور خودسرانه اجاره‌بها را افزایش دهد.